Dietetyczny słodzik, który miał nie szkodzić. Prawda okazała się bardziej złożona
Czy powszechnie stosowany substytut cukru może stanowić zagrożenie dla zdrowia? Erytrytol uzyskał reputację „idealnego słodzika” – nie zawiera kalorii, nie wpływa na poziom glukozy we krwi, co czyni go doskonałym wyborem dla diabetyków i osób odchudzających się. Jednakże najnowsze badania sugerują niepokojące związki między jego konsumpcją a ryzykiem powstawania zakrzepów, zawałów serca i udarów mózgu. Sprawdź, jakie są wnioski naukowców i czy warto rozważyć ograniczenie jego użycia.
- Erytrytol: słodzik prawie bez wad
- Ryzyka zdrowotne związane z erytrytolem
- Bezpieczeństwo erytrytolu: fakty i kontrowersje
Erytrytol: słodzik prawie bez wad
Erytrytol to rodzaj alkoholu polihydroksylowego, którego słodycz wynosi około 60–70% w porównaniu do sacharozy. Oznacza to, że jest trochę mniej słodki, ale wciąż skutecznie zastępuje cukier. Naturalnie występuje m.in. w winogronach, algach, winie, gruszkach i niektórych grzybach.
Jedną z jego głównych zalet jest to, że jest prawie bezkaloryczny. Spożywanie erytrytolu nie zwiększa kaloryczności posiłku, co czyni go atrakcyjnym składnikiem diet odchudzających. Organizm w dużej mierze nie metabolizuje tej substancji – aż 90% jest wydalane z moczem, a pozostałe 10% trafia do jelita grubego.
Warto również zaznaczyć, że erytrytol ma indeks glikemiczny wynoszący zero. Oznacza to, że nie powoduje wzrostu poziomu cukru ani insuliny we krwi, dzięki czemu idealnie nadaje się dla osób z cukrzycą oraz z insulinoopornością. Dodatkową korzyścią jest fakt, że nie przyczynia się do rozwoju próchnicy.
Nie jest zaskakujące, że przez wiele lat erytrytol był uważany za doskonały zamiennik cukru i postrzegany jako produkt niemal bez wad.
Ryzyka zdrowotne związane z erytrytolem
Mimo że erytrytol ma wiele korzyści, nie jest zalecany dla wszystkich. Osoby z zespołem jelita drażliwego (IBS) lub SIBO powinny go unikać, ponieważ może powodować nieprzyjemne problemy żołądkowo-jelitowe, takie jak wzdęcia, gazy i biegunki. U osób z trudnościami trawiennymi te reakcje mogą pojawić się zaraz po spożyciu słodzika.
Jeszcze większe niepokoje wywołują najnowsze badania opublikowane w czasopiśmie Nature Medicine. Przeprowadzono je w USA i Europie na grupie 4 000 osób. Wyniki sugerują, że wyższy poziom erytrytolu we krwi może być związany z większym ryzykiem wystąpienia udaru mózgu, zawału serca oraz zwiększoną śmiertelnością związaną z tymi schorzeniami. Dodatkowe eksperymenty laboratoryjne wykazały, że erytrytol może wspierać tworzenie się skrzepów krwi, gdy dodano go do próbek krwi i płytek krwi.
W innym badaniu, po spożyciu erytrytolu przez ośmiu mężczyzn, zauważono znaczący wzrost jego poziomu we krwi. Co istotne, podwyższony poziom tej substancji może utrzymywać się nawet przez 2–3 dni, co może zwiększać ryzyko tworzenia skrzepów krwi w tym okresie.
Bezpieczeństwo erytrytolu: fakty i kontrowersje
Bezpieczeństwo erytrytolu to wciąż temat dyskutowany, co sprawia, że potrzebne są dalsze badania. Słodzik ten został zatwierdzony do użytku stosunkowo niedawno, tylko 23 lata temu, więc pewne efekty jego długofalowego użycia mogą być widoczne dopiero teraz.
Przeczytaj: słodziki jako zamiennik cukru – czy to dobry wybór?
Warto mieć na uwadze, że nadmiar białego cukru prowadzi do otyłości, co z kolei zwiększa zagrożenie takimi chorobami jak miażdżyca, zawał serca, udar czy nadciśnienie.
Reasumując: każdy produkt, także zamienniki cukru, powinien być spożywany z rozwagą. To nie sam składnik jest szkodliwy, ale jego nadużycie. Dlatego warto wybierać różne zamienniki cukru, pamiętając o zdrowym rozsądku i odpowiednich ilościach.
Źródło:
Witkowski, M., Nemet, I., Alamri, H. et al. The artificial sweetener erythritol and cardiovascular event risk. Nat Med (2023).